नन्दबहादुर रोकाया
पुस ०८ मुगु
हिमाली जिल्ला मुगुका बालबालीका तथा बिद्यार्थीको शैक्षिक संगै खेलकुद क्षेत्रको बिकास गर्न बिभिन्न गैर सरकारी सस्थाले काम गदै आएका छन । त्यस मध्ये बिगत लामो समय देखि शैक्षिक क्षेत्रमा लगानी गदैका आएका दुई सस्था किर्डाक नेपाल मुगु र गुडनेर्वश ईन्टरनेशन्ल को सहकार्यमा बिद्यार्थीको क्षमता बिकासका लागी खेलकुद लगायत अतिरिक्त त्रृmयाकलाप सञ्चालन गरी सकिएको छ ।
गहेको मंसिर २९ गते सोरु बाट सञ्चालन गरीएको अतिरित्त कृयाकलाप पुस ५गते छायाँनाथ रारा नगरपालीकामा सञ्चालन गरी सकिएको हो । गुडनेर्वश ईन्टरनेशन्ल को आर्थिक सहयोग ,
गहेको मंसिर २९ गते सोरु बाट सञ्चालन गरीएको अतिरित्त कृयाकलाप पुस ५गते छायाँनाथ रारा नगरपालीकामा सञ्चालन गरी सकिएको हो । गुडनेर्वश ईन्टरनेशन्ल को आर्थिक सहयोग ,
किर्डाक नेपाल मुगुको आयोजना तथा सम्बन्धित पालीकाको समन्वयमा मुगु जिल्लाका चार वटै स्थानीय तहको समन्वयमा अन्तर बिद्याालय स्तरीय अतिरिक्त कृयाकला सकिएको छ ।
मुगु जिल्लाका चार वटा स्थानीय तह छायाँनाथ रारा नगरपालीका ,खत्याड गाउँपालीका ,सोरु गाउँपालीका र मुगुमकामरोगं गाउँपालीकाममा पालीका स्तरीय अन्तर बिद्यालय अतिपरिक्त कृयाकलाप सकिएको जनाईएको छ ।
अन्तर बिद्यालय स्तरिय अतिरिक्त कृयाकलापमा सोरु गाउँपालीकामा निमावि र मावि गरी ८ बिद्यालय कामारोगंमा ४ निमावी खत्याडमा १४ निमावि मावि र छायाँनाथ रारा नगरपालीका भित्रका १५ मावि निमावि गरि ४१ बिद्यालयका ६ सय भन्दा बढी बिद्यार्थीले अतिरित्त कियाकलापमा सहभागीता जनाएका किर्डाक नेपाल मुगुका कार्यक्रम संयोज टेक बहादुर शाहीले जानकारी दिए ।
उनका अनुसार बिद्यार्थीको शैक्षिक संगै अन्य क्षेत्रको बिकासका लागी पालीका स्तरीय अतिरित्त कृयाकलाप संञ्चालन गरेका शाहीको भनाई छ ।
अत्तिरित्त कृयाकलापमा चित्रकला , छात्रा,छात्र पन्ध सय,चार सय एक सय मिटर दौड,वक्तृत्वकला,निबन्ध,कविता लेखन र वाचन ,कम्प्युटर सिप, अग्रेजी स्पिलिङ र हाजिरिजफाव गरी बिभिन्न ८ बिधा मा प्रतिस्पर्धा गराईएको थियो ।
चार वटै स्थानीय तहमा कार्यत्रलम सञ्चालन गर्दा १३ लाख बराबरको रकम खर्च भएको किर्डाक नेपाल मुगुले जनाएको छ ।
रारा रैवार सम्वाददाता
कार्तिक २४ मुगु
मुगु :आर्थिक अभावले आखाँको उपचारमा समस्या भोगीरहेका हरुलाई खोजि खोजि उपचार गराउन प्रयत्नमा लागी पर्ने उपाध्यक्ष तिलक बहादुर मल्ले बताए । नेपाल नेत्र ज्योति संघको २६ औ महाधिबेशन बाट केन्द्रिय उपाध्यक्षमा निर्वाचित भएका मल्ले निर्वाचित भए लगतै यस्तो बताएका हुन । दुर्गम गाउँ देखि शहर सम्म आखाँका बिरामी छन भन्ने सम्पर्क गर्न आग्रह गदै उपाध्यक्ष मल्लले आर्थिक छैन भन्दैमा रोग पाल्ने दिन गहेका बताएका छन । प्रत्येक जिल्लामा नेपाल नेत्र ज्योति संघका शाखा कार्यलय छन । गाउँ गााउँमा आँखाको शिविर हुन्छन आर्थिक छैन भनेर रोग नपाल्नुहोस तपाईको साथमा नेपाल नेत्र ज्योति संघं छ र निशुल्क उपाचार गर्छ उपाध्यक्ष मल्ले भने ।

समय परिस्थती संग गाउँ गाउँमा आखँका शिविरपनी हुदै आएका छन । आगमी दिनमा पनी अझै बढी समय शिविर राख्ने र आखँका बिरामी लाई उपचार गराउनमा नेपाल नेत्र ज्योति संग लागी पर्ने उपाध्यक्ष मल्लको भनाई छ । २० बर्ष देखि आखाँको क्षेत्रमा समाजसेवा गरी योगदान गरेका मुगुका तिलक बहादुर मल्ल नेपाल नेत्रज्योति संघको २६ औ महाधिबेशन बाट केन्द्रिय उपाध्यक्षमा निर्वाचित भएका छन भने नेपाल नेत्रज्योति संघको केन्द्रिय अध्यक्षमा प्रा डा चेतराज पन्तको अध्यक्षतामा २७ सदस्ययी कार्य समित गठन गरीएको नेपाल नेत्र ज्योति संघ केन्द्रिय कार्यलयले जनाएको छ ।
जिल्ला अध्यक्ष, कर्णाली प्रदेश सभापती हुदै केन्द्रिय उपाअध्यक्षमा निर्वाचित हुने उपाध्यक्ष मल्ल साविकको मध्यपश्चिमा अञ्चलबाटनै ईतिहासमा पहिलो र माथिल्लो पदमा पुग्ने ब्यक्ति समेत हुनुहुन्छ ।यसअघि गहेको भदौ महिनामा कर्णाली प्रदेशको सुर्खेतमा भएको नेपाल नेत्र ज्योति संघको पहिलो अधिबेशन बाट मल्ल कर्णाली प्रदेश नेत्र ज्योति संघको सभापतीमा पनी निबिरोध निर्वा्चित भएका थिय । सामाजिक क्षेत्रमा योगदान गदै आएका मल्ल नेपाल रेडक्रस सोसाईटि कर्णाली प्रदेशका प्रदेश संयोजंक समेत हुनुहुन्छ ।
रारा रैवार सम्वाददाता
कार्तिक २२ मुगु
भारत सरकारले एक पक्षिय रुपमा ल्याएको राजनैतिक नक्शामा नेपालको कालापानी र लिपुलेख ओघटेको विरोधमा मुगु सदरमुकाम गमगढीमा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदिको पुल्ता दहन गरीएको छ । मुगु जिल्ला स्थित रारा क्याम्पस स्वतन्त्र विद्याथी युनियनका सभापती चन्द्र प्रकाश मल्ललेको अगुवाईमा विहिबार देखि जारी आन्दोलनमा को आज शुक्रबार दास्रो दिन भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदिको पुल्ता दहन गरीएको हो । आन्दोलनमा भारती बिरुद्ध चर्का चर्का नारा लगाउदै सदरमुकाम गमगढी बजार परिक्रमा गदै विरोध प्रर्दशनसमेत गरिएको छ । पुर्खाको रगत पसिनाले आर्जन गरेको नेपालको भुभाग एक ईन्च पनि गुमाउन हामी चाहदैनौ राज्यले आदेश मात्र देओस हामी मर्न पनि तयार छौ । कालापानी,लिपुलेख मात्र होईन नेपालको साविकको नक्शा नै बिग्रने गरि भारत र चिनले मिचेका नेपालका अन्य भुभागको समेत कुटनैतिक तबरबाट पहल गरि फिर्ता ल्याउन पनि आन्दोरत विद्यार्थीहरुले सरकार समक्ष माग गरेका छन ।विरोध ¥यालीमा सहभागीहरु नेपाली भुभाग फिर्ता गर,सिमा मिच्न पादैन यस्तो छिमेकी चाहिदैन,गोर्खालीका सन्तान हौ,पछि हामी हटदैनौ,अघि बढ सरकार हामी तिम्रो साथमा छौ जस्ता नारा लगाउदै र पेलेकाड बोकेर सदरमुकाम गमगढीको कृष्ण चोक,मिलन चोक अदालत चोक हुदै पुन कृष्ण चोक पुगेर बजार परिक्रमा गरेको अनेरास्वबियुका नेता जितेन्द्र बमले बताए प्रर्दशनमा,अनेराश्ववियका विद्यार्थी, कार्यकर्ता स्वतन्त्र युवाहरु, र राष्टिय लोक तथा दोहोरी प्रतिष्ठानका कलाकारको सहभागिता रहेको थियो ।

हरिलाल नेपाली
कार्तिक २१ मुगु
भारत सरकारले एक पक्षिय रुपमा ल्याएको राजनैतिक नक्शामा नेपालको कालापानी र लिपुलेख ओघटेको विरोधमा आज यहाँ प्रर्दशन गरिएको छ ।मुगु जिल्ला स्थित रारा क्याम्पसको स्वतन्त्र विद्यार्थी यूनियनको अगुवाईमा विहिबार साँझ ५ बजे भारत विरुद्घ चर्का चर्का नारा लगाउदै सदरमुकाम गमगढी बजार परिक्रमा गदै विरोध प्रर्दशन गरिएको हो ।पुर्खाको रगत पसिनाले आर्जन गरेको नेपालको भुभाग एक ईन्च पनि गुमाउन हामी चाहदैनौ राज्यले आदेश मात्र देओस हामी मर्न पनि तयार छौ । रारा क्याम्पस स्वतन्त्र विद्याथी युनियनका सभापती चन्द्र प्रकाश मल्लले बताए ।कालापानी,लिपुलेख मात्र हाईन नेपालको साविकको नक्शा नै विग्रने गरि भारत र चिनले मिचेका नेपालका अन्य भुभागको समेत कुटनैतिक तबरबाट पहल गरि फिर्ता ल्याउन पनि आन्दोरत विद्यार्थीहरुले सरकार समक्ष माग गरेका छन ।विरोध ¥यालीमा सहभागीहरु नेपाली भुभाग फिर्ता गर,सिमा मिच्न पादैन यस्तो छिमेकी चाहिदैन,गोर्खालीका सन्तान हौ,पछि हामी हटदैनौ,अघि बढ सरकार हामी तिमो्र साथमा छौ जस्ता नारा लगाउदै र पलेकाड बोकेर सदरमुकाम गमगढीको कृष्ण चोक,मिलन चोक अदालत चोक हुदै पुन कृष्ण चोक पुगेर बजार परिक्रमा गरेको थियो । प्रर्दशनमा नेपाल विद्यार्थी संघ,अनेराश्ववियका विद्यार्थी कार्यकर्ता र स्वतन्त्र युवाहरुको सहभागिता थियो ।
नन्द बहादुर रोकाया
कार्तिक २० मुगु
कर्णाली प्रदेशमा बालविवाह,बहुविवाह लगायत समाजिक कु सस्कार चुनौतिको बिषय भएकाले प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम अन्तरगत प्रहरीले पछल्लिो समय बिभिन्न सचेतनाका कार्यक्रम गदै आएको छ । बुधबारमात्रै जिल्ला प्रहरी कार्यलय मुगले मुगु जिल्लाका धार्मि झाग्री , पुरोहित पण्डित बाहुन लाई वालविाह न्युनिकरण का बारेमा पशिक्षण गराउनुका साथै नयाँ सहिंता कानुनका बारेमा जानकारी गराई कार्यक्रमको गरीएको थियोे
कार्यक्रममा सहभागी मुगुका धार्मि झाग्री , पुरोहित बाहुनहरुले प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम अन्तरगत आफुहरुको पनी कु सस्कार का बिरुद्ध सधै साथ रहने र अभियान लाई सार्थकता बनाउ प्तिवद्ध रहेको उनिहरुले प्रतिवद्धता समेत गरेका छन ।
मुगु जिल्लामा पनी बालविवाह,बहुविवाह गर्नु हुुदैन यसो गरेमा भबिष्यमा ठुलो दुर्घटना निम्तीन सक्छ भन्ने मनासायले कर्णाली प्रदेशका गाउँ गाउँमा सरकारी र गैर सरकारी निकाय पुगे । पछील्लो समय प्रहरी पनी पुगेको छ । मुगमा प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम अन्तगत प्रहरी संगं सहकार्य गरी पुरोहित,बाहुन धामी झाग्रीले पनी अभियान लाई सार्थकता तुल्याउने पण्डित हरुको भनाई छ ।
यस अघि पनी पण्डित पुरोहित ,धामी हरुले समय समयमा गाउँमा सन्देश मुलक कार्यक्रम गर्ने गरेका छन । बिगतका बर्षहरुमा जानी नजानी बालविाह गर्न प्रेरीत गर्ने गराउने पुरोहित बाहुन ,धामीहरु पछील्ला समय निश्चत उमेर पुगे पछी मात्र विवाह गराउने गरेका पण्डित लक्ष्मी प्रसाद प्याकुरेलले बताए ।
बालविवाह ,बहुविाह न्युनिकरणको पहिलो श्रेय आमा, बुवा, त्यसपछी पुरोहित बाहुन र धार्मी झाग्रीपनी हुने भएकोले बालविाह,बहुविवाह न्युुनिकरण अभियामा मुगुका धार्मि झाग्री, पुरोहित बाहुनले प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम अन्तरगत अभियानमा साथ दिई काम गदै जाने छायाँनाथ मन्दिरका पुजारी एवंम पुरोहित बाहुन भिमप्रसाद चौलागाईले बताए ।
उनका अनुसार बालविवाह ,बहुविाह गरेमा नकरात्मक असर गर्ने बिभिन्न अध्यनले देखाएको छ । त्यसैले बालविवाह ,बहुविाह बाट टाढा रहि समाजरुपान्तरण सबै लाग्नु पनै चौलागाईलेको भनाई छ ।
वालविवाह बहुवाह जस्ता कु प्रथाले समाजमा नकरात्मक असर गर्ने बिभिन्न अध्यनले देखाएको छ । पुरोहित बाहुन धामी हरु नैे बालविाह, बहुबविाह जस्ता कु प्रथा न्युनिकरणको अभियानमा लागे पछी मुगुमा यस्तो कु प्रथा घट्दै जाने बिश्वासमा रहेको नागरिक समाजका अध्यक्ष रुपबहादुर मल्लले बताए ।
यता जिल्ला जिल्ला प्रहरी कार्यलय मुगुका प्रहरी नायब उपरिक्षक भुवनेश्वर साहका अनुसार कर्णाली प्रदेशमा सामाजिक संस्कार कर्णाली प्रदेशमा चुनौतीको बिषय भएकाले कर्णाली प्रदेशका १० वटै जिल्लामा प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम अन्तरगत बालविवाह ,बहुविाह न्युनिकरणका सवालमा बिभिन्न कार्यक्रम भईरहेका बताए ।
मुगु जिल्लामा पनीे बालविवाह ,बहुविवाह बाट टाढा रहि समाजरुपान्तरण लाग्न प्रेरेरित गर्न मुगु जिल्लाका धार्मि झाग्री, पुरोहित पण्डित बाहुन हरुलाई कानुनमा उल्लेख गरीएका कानुनका कुरा, दण्ड जरिवनाका बारेमा जानकारी गराईएको बताए ।
उनका अनुसार कर्णाली प्रदेश प्रहरी कार्यलयको निर्देशनमा अरु जिल्लामा पनी सामाजिक कु संस्कार बालविाह बहविाहका बारेमा प्रहरी साझेदारी कार्यक्रम अन्तगत कार्यक्रम भईरहेका छन । मुगुमा पनी प्रदेश प्रहरीको निर्देशनमा बालविाह ,बहुविाह जस्थता कु प्रथाका बारेमा अभियान चलाई कार्यक्रम गदै आएको प्रहरी प्रमुख शाहाको भनाई छ ।
नन्द बहादुर रोकाया
कार्तिक १७ मुगु मुगुः काड्माडौ नार्गजुन नगरपालीका १० साविकको स्युटारचारका शिव प्रसाद पन्तलगायतको टोलीले फजुर्ल खर्चको बचतले मुगु जिल्लाको एक दलित बस्तीमा बिभिन्न सामाग्री सहयोग गरेका छन । वैदेशिक रोजगारमा काम गदै आएका पन्त लगायतको ७ जनाको टोलीले फजुल खर्च चुरोट, रक्सी लगायत अन्य फुजुल खर्च नगरीे त्यो पैसा बचत गरी शनीबार छायाँनाथ रारा नगरपालीका वडा नं १३ लापु दलित बस्ती गाउँमै पुगि ३४ जना बिद्यार्थीलाई न्यानो कपडा ,बिद्यालयलाई हिलटाँयाक्की,फिल्टर लगायत २८ घरदुरीका स्थानीलाई कम्मल बितरण गरी सहयोग प्रदान गरेका हुुन ।
कामको शिलशिलामा मकाउ बस्दै आउनु भएका शिव प्रसाद पन्तका अनुसार लापु गाउँ दलित बस्तीको पिडादायक अबस्था सञ्चारमाध्याम आए अनुसार त्यसै अनुसार आफु लगायत बैदेशिक रोजगारमा रहेका केहि साथिको सहयोगमा लापु गाउँको दलित बस्तीमा २ लाख ५० हजार बराबरको साम्रगी सहयोग गरेका बताए ।
उनका अनुसार आफनो प्रमुख नेतृत्वमा र लन्डन बदै आउनुभएका भरत पाण्डे, मकाउ बस्दै आउनुभएका बिस्णु प्रसाद श्रेष्ठ, जंग बहादुर गुरुङ, रंग बहादुर गुरुङ र दिपक रानाभाट, अमेरीका बस्दै आउनु भएकी प्रियंका लामिछानेको सहयोगमा लापु गाउँका दलित बस्तीका २८ घरदुरीका स्थानीलाई कम्बल, श्री नमुना आधारभुत बिद्यालयका ३४ जना बिद्यार्थी लाई न्यानो कपडा, जुत्ता मोझा, झोला टोपि, स्टेशनरी साम्रगी लगायत नमुना आधारधुत बिद्यालय लाई पानी खाने ५सय लिटरको हिलटाँयाक्कि र फिल्टर सहयोग प्रदान गरीएको पन्तले बताए ।
स्व हजुरबुवा पहलमान पन्तको सम्झना तथा आर्थिवादले विकट दलित बस्तीमा सहयोग गर्न पाउदाँ खुसी छु विगतका धेरै बर्षदेखि देशका विभिन्न ठाउँमा सहयोग गदै आईरहेको भएपनी यो पटकको सहयोग अन्य ठाउँको भन्दा महत्वपुर्ण सहयोग भएको बताए । अझै लापु बस्तीलाई निरन्तर सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता समेत पन्तले गरे । यसै बिच आर्थिक अवस्था कमजोरका कारण जाडो बाट बच्ने लुगा किन्न नसक्ने लापु वासी न्यानो कपडा पाँउदा अत्यन्तै हर्षित भएका छन । जाडोको सृजन शुरु भएको छ । लुगा लत्ता किन्ने पैसा थिएन मनकारी भावाना बाकेका शिब प्रसाद पन्त लगायतको टोलीले सहयोग गरेकोमा धन्यवाद दिदै स्थानीयले भगवान आएको अनुभति गरेका स्थानीय गोरा विकले बताए ।

नन्द बहादुर रोकाया
कार्तिक १० मुगु
बिजयादशमी तथा शुभदिवाली २०७६ को शुभ अबसरमा श्रीनगर युवाद्धारा आयोजित मिनिरारा गोल्डकप फुटबल प्रतियोगिताको उपाधि भामवाडा फुटबल क्लबले जितेको छ ।आईतबार भएको अन्तिम चरणको प्रतिस्पर्धामा ए वान स्पोट क्लबलाई पेनाल्टी शुटबाट पराजित गर्दै भामवाडाले उक्त उपाधि जितेको हो । खेल शुरु भएको ५ मिनेट भित्रै पहिलो गोल ए वान स्पोट क्लबले गरेको भए पनी खेलको १८ औ मिनेटमा भामवाडाले गोल फर्काए संगै निधारित समयमा खेल बराबरीमा सकिएपछि दुवै तर्फबाट कुनै पनि गोल हुन नसकेपछि खेल पेनाल्टीमा पुगेको थियो । शनीबार फुटबल खेल खेलीरहदा गोलको बिषय लाई लिएर विवाद भएको थियो । आईतबार समधान खोजी रेफ्रीको निर्देशन अनुसार खेल पुन खेलाईएको बताइएको छ
पेनाल्टी शुटमा ५र४ गोल अन्तरले ए वान स्पोट क्लबलाई पराजित गर्दै भामवाडा फुटबल क्लबले उपाधि आफ्नो पक्षमा पारेको हो । पेनाल्टीमा भामवाडाको ५ र ए वान को ४ भएको थियो । विजेता भामवाडा फुटबल क्लबले ३५ हजार हजार रकम सहित शिल्ड र पदक प्राप्त गर्दा उपविजेता ए वान स्पोट क्लबले २० हजार प्राप्त गरेको छ ।
यसै बिच महिलाको खेलमा हिमाली भोटेले बिजेता र ए वान स्पोट क्लब उप बिजेता भएको छ । बिजेता हिमाली भोटेलाई ८ हजार रकम मेडल प्रमाण प्रत्र प्रदान गरीएको छ भने उपविजेता ए वान स्पोट क्लब लाई ५ हजार सहित मेडल प्रमाण प्रत्र प्रदान गरीएको आयोजक स्रोतका प्रवक्ता पदम राज मल्ले बताए । मिनि रारा गोल्डकप प्रतियोगितामा १४ पुरुष ३ महिलाको टिम सहभागी भएको थिय ।
रारा रैवार संवाददाता
असोज १० मुगु
मुगुमा ४० औ बिश्व पर्यटन दिबसको अबसरमा धार्मिक स्थल तथा बजार सरसफाई गरिएको छ । नेपाल युवा परिषद जिल्ला शाखा मुगुको आयोजनामा र युवाहरुको सहभागतीता बिश्व पर्यटन दिबसको अबसरमा मुगुमा रहेका पर्यटकिय ,तथा धार्मिक स्थलको सरसफाई गरिएको हो ।
सरसफाई कार्यक्रम पछीको कार्यक्रममा बोल्दै नेपाल युवा परिषद जिल्ला शाखा मुगुका संयोजक कृष्ण बहादुर बाहोराले पर्यटन प्रवर्धन गर्न र ओझलमा परेका धार्मिक तथा पर्यटकिय स्थलको प्रवद्र्धन गर्न नेपाल युवा
परिषदले देशैभरी धार्मिक तथा पर्यटकिय स्थलको सरसफाई गर्ने निर्देशन अनुरुप नेपाल युवा परिषद जिल्ला शाखामुगुको आयोजनमा मुगुमा पनी धार्मिक तथा पर्यटकिय स्थल, बजार सरसफाई गरीएको बताए ।
उनका अनुसार कर्णाली प्रदेशमा पर्यटकिय स्थल ,धार्मिक स्थल ,तथा सांस्कृतिक सम्पदाको सम्भावाना धेरै छ ।
तर प्रचारप्रसार नहुदाँ कर्णाली प्रदेशका पर्यटकिय स्थल ओझलमा छन । अब कर्णालीको पर्यटकिय स्थल धार्मिक स्थल चिनाउन युवाहरुले चासो दिनु पर्ने बताए । युवा परिवर्तनका संवाहक हुन ।
अरुको भर पर्नु भन्दा प्रत्येक युवाले आफनो गाउ ठाउँ , जिल्लमा भएका पर्यटकिय स्थल धार्मिक स्थलको प्रचार प्रसार गर्नमा जुट्नु पर्ने संयोजक बोहोराको भनाई छ । कार्यक्रममा सहभागी युवाको जमातले पर्यटनको संरक्षण गर्नु पर्ने आवज निकाले ।
उनीहरुले जिल्लाको विभिन्न क्षेत्रमा रहेका प्राकृतिक सम्पदा रारा ताल , छायाँनाथ मन्दि ,चखेली हिमाल, थार्प मस्टा लगायतका पर्यटकिय स्थलको प्रचारप्रसार गरेर पर्यटक भित्राउन सके मुगुको समृद्धि हुने बताएका छन ।
कर्णाली प्रदेशको समग्र पर्यटकिय सम्भावनाका बारेमा प्रदेश सरकार र स्थानीय सरकारले कार्ययोजना बनाई संरक्षण प्रर्वधन गनुपर्ने सहभागी युवाहरुको भनाई छ । सरसफाई कार्यक्रमा जनप्रनिधि , सुरक्षाकर्मी , नागरिक समाज, समाजसेवि कर्मचारी लगायतको सहभागी रहेको थियो ।
यसै बिच नेपाल युवा परिषद जिल्ला शाखाले शुक्रबार देखि पुर्णता पाएको छ । कृष्ण बहादुर बोहोराको संयोजकत्वमा १३ सदस्यि कार्य समित चयन गरिएको छ ।
यस अघि नेपाल युवा परिषदको संयोजक र सहसंयोजक चयन भएका भएपनी अन्य पदाधिकारी चयन भएका थियनन् । आज बाट कार्य समितिले १३ सदिस्य चयन गरिएको नेपाल युवा परिषद जिल्ला शाखा मुगुले जनाएको छ ।
रारा रैवार सम्वाददाता
भदौ २६ मुगु
मुगु छायानाथ रारा नगरपालिका बडा ४का अध्यक्ष बिष्णु कुमार भामले ११ वटा दलित ,विपन्न घरपरिवारलाई लाभा भिजोल मोबाइल वितरण गरेका छन । छायांनाथ रारा नगरपालिका वडा न,८ सिगाडि गाउँका ११ जना दलित घरपरिवारलाइ बिपन्न परिबारलाई मोवाइल उपलब्ध गराएका हुन ।
पाँच बर्षको छायाँनाथ पारिश्रमीक छायाँनाथ रारा नगरपालीका वडा न १ देखि १४सम्मका दलित ,गरिब विपन्न परिवार लाई वितरण गर्ने घोषण संगै भाम यति बेला गाउँ गाउँमा घरदैलो अभियान गदैछन ।
अध्यक्ष भामले बुधबार मात्र सिगाडी गाउँमा ११ जना लाई मोवाईल वितरण गरेका छन । सामाजिक उतरादायित्व सन्दर्भमा आफुले बिपन्न बर्गलाई सहयोग स्वरुप स्टेशनरी , सञ्चारका साधन उपलब्ध गराउदै आएको अध्यक्ष भामले जानकारी दिए ।
उनि भन्छन पाँच बर्षमा हुने पारिश्रमीक तलब ७ लाख छायानाथ रारा नगरपालिकाका वडा नं १ देखि १४ सम्मालाई प्रत्यक वडामा ५० हजारका दरले राहत तथा सहयोग हस्तानतरण गर्ने घोषण संगै घरदैलो अभियानमा छु । वडा नं ५,६७ र ८मा सहयोग हस्तान्तण अभियान जारी रहेको अध्यक्ष भामको भनाई छ ।
विश्वमा सबैभन्दा बढी अध्ययन हुने किताव श्रीमद्भागवतगिता हो । संसारकै पुरानो पुस्तक पाणीनी हो । संसारको उत्कृष्ट किताव महाभारत हो । यसैको सेरोफेरोमा रहेर विश्वमा आ–आफ्नै भाषामा माहाकाव्य, खण्डकाव्य, उपन्यास, गजल, मुक्तकहरु श्रृजना भएकाछन । श्रीमद् ए.सि. भक्तिवेदान्त स्वामी प्रभुपातबाट गिताको रचना भयो । जसले दुनियाको सत्य असत्यको बास्ताविकताको बारे बुभ्mने अबसर पाए । यसरी श्रीमद्भागवतगिताको रचना हुँदैन थियो भने मानव समुदाय अहिलेपनि मलाई लाग्छ पशुतुल्य हुने थियो ।
मानव सभ्याता र संस्कृतिको यो चुरो सम्म मानव समुदाय आईपुग्ने थिएन । असल, खराब, सुनदर, असुन्दर, सत्य, असत्य, जित, हार यि सत्यको बारेमा मानिसहरु जानकार हुने थिएनन् । यति धेरै ज्ञानगुनका कुरा बुभ्mदा बुभ्mदैपनि मानिसले खराब बाटो अवलम्वन गर्न बाद्य हुन्छन । यदि ज्ञान विवेक र बुद्धिको सहि सदुपयोगका लागि अर्को सामाजिक व्यवस्था र कानून व्यवस्था हुँदैन थियो भने मानव जाति डाईनोसर लोप भए जस्तै पृथ्वीबाट लोप भएर जाने थियो ।
डाईनोसर नबनाउनका लागि स्वयंम भगवान श्रीकृष्णले ए.सि. भक्तिबेदान्तको रुप धारण गरि श्रीमद्भागवतगिता, महाभारत, पार्णेनी जस्ता विश्व विख्यात पुस्तकको रचना गर्नु भयो । यसैको आधारमा दिब्य ज्ञान र भौतिक ज्ञानरुपी पाठ्यक्रमहरु निर्माण भए । जस अनुसार विद्यालय तह देखी विश्व विद्यालयसम्म भौतिक पाठ्यक्रमको निर्माण भयो । जस अनुसार पठन पाठन भै राखेको छ । विश्वमा अन्य पुस्तक जस्तैः कुरान, बाईबल, नेपालको मुनामदन आदी पुस्तक दिब्य ज्ञानमा आधारित छन ।
विश्व अन्तत् सत्य र असत्य मार्गको पहिचान गरि अन्त्यमा सत्य मार्ग नै अवलम्वन गर्न पुग्दछ । असत्यको मार्ग छोटो हुन्छ, सत्यको मार्ग लामो र संघर्षपूर्ण हुन्छ यद्यपी असल र सदगुणी मानिसहरुले सत्यकै मार्ग रोज्ने गर्दछन । चिर स्थायी र भरपर्दो परिणाम प्राप्त गर्दछन । यसो भएकाले मानव जातिले प्राचिन कालिन, मध्यकालिन र आधुनिक शिक्षानितिहरु विश्वमा समायानुकुल लागु गर्दै आईरहेकाछन । भनिन्छ “इद तु ते गह्यातम् प्रवक्ष्याभ्यन सुयवे ज्ञान विज्ञान सहित यजज्ञात्वा मोक्ष्यसे शुभात” श्रीकृष्णले अर्जुनलाई भन्नु भएको छ, प्रिय अर्जुन तिमिले कहिल्यैपनि मेरो ईस्या गरेनौ त्यसैले म तिमिलाई परम गोपनिय ज्ञान र अनुभव भन्दछु । यसलाई जान्नाले तिमी संसारका कष्टहरुबाट मुक्त हुनेछौं । भक्तहरु भगवानका बारेमा जति धेरै सुन्दछन त्यती नै बढि प्रबुद्ध हुँदै जान्छन ।
भगवानको बारेमा सुनने विधिलाई श्रीमद्भागवतमा यसरी वर्णन गरिएको छ, भगवानका सनदेशहरु पूर्ण शक्तिशाली हुन्छन । श्रीमद्भागवतगिताको नवौं अध्यायलाई सबै विद्या वा शिक्षाको राजा भनिएको छ । किन भने यो विद्या पहिले पहिले व्याख्या गरिएका समस्त दर्शन र सिद्धान्तको सार हो । भारत वर्षका प्रमुख दार्सनिकहरुमा कर्णाद कपिल, एज्ञ बालक्य, साण्डिल्य, वैश्वर्ण र ब्यास उल्लेखनिय छन । यि मध्ये सबैभन्दा पछिल्ला दार्सनिक बेदान्त शुत्रका रचयिता ब्यासबेद । त्यसैले भारत भूमिमा दर्शन वा दिब्यज्ञानको अभाव कहिलयै भएन । यसै सन्दर्भमा भगवानले नवौं अध्ययलाई समस्त ज्ञानको राजा भन्नु भएको हो । यो ज्ञानलाई अत्यन्त गोपनीय र गुह्य ज्ञान भनिएको छ । किन भने यस्ता गोपनिय र गुह्य दिब्य ज्ञानले आत्मा र शरिर बिचको अन्तरलाई बुभ्mने र बुझाउने काम गर्दछन । भक्तियोग सम्पूर्ण गोपनिय ज्ञानहरुको पनि राजा अर्थात प्रमुख ज्ञान हो ।
यो राजविद्या र यसको पनि पराकाष्ठ हो । साधारणतया मानिसहरुलाई यस्तो गापनिय ज्ञानको शिक्षा दिईदैन । उनिहरुलाई बाहिरी ज्ञानको मात्र शिक्षा दिईन्छ । बाहिरी ज्ञान भन्नाले राजनिती, समाजशास्त्र, भौतिकशास्त्र, ज्वोतीसशास्त्र, गणित, ईन्जेनियरिङ्ग, जिव विज्ञान ईत्यादीलाई बुझाउँछ । आजको शिक्षा निति यिनै विषयकोे सेरोफेरोमा रुमलिएको छ । संसारभरी यस्तै बाहिरी ज्ञान, विज्ञानका ठूल ठूला विद्यालय र विश्वविद्यालयहरु स्थापना भएकाछन् तर दुर्भाग्य संसारमा आत्मा ज्ञानको शिक्षा दिने वा दिब्य ज्ञानको शिक्षा दिने विश्वमा कुनैपनि शैक्षणी संस्था वा विश्वविद्यालय अहिलेसम्म खुल्न सकेको छैन ।
आत्मा शरिरको सबैभन्दा महत्वपूर्ण भाग हो । आत्मा विना शरिरको कुनै महत्व हुँदैन । तै पनि मानिस आत्माको चिन्ता गर्दैन । शारिरीक आवश्यकतालाई बढी महत्व दिने गर्दछ । फलश्वरुप मानिस अनैतिक र भ्रष्ट बन्दै जाँदछ । यसरी सनातल कालदेखी शिक्षाको विकास बाहिरी ज्ञानलाई बढी महत्व दिएको छ र दिब्य ज्ञानलाई गौण महत्व दिएको छ । मलाई लाग्छ अब देशभर गोप्य ज्ञान वा दिब्य ज्ञान र बाह्य ज्ञान वा भौतिक ज्ञान दुबैलाई समुचित रुपले विकाश गर्दै लैजानु पर्ने देखिन्छ । मानिसले जहिलेपनि बाहिरी आवरणबाटनै सबैकुराको लेखाजोखा गर्नाले धरैजसो मुल्याङकरहरु फेल भएकाछन । उदाहरणस्वरुपः शुकरातलाई उनको बाहिरी शरिर कुरुप भएकै भरमा देशद्रोहीको आरोप लाग्नु, भगवान गौतमबुद्धलाई उनको दिब्यज्ञानको ख्याल नगरी महामुर्खको संज्ञा दिनु आदी । अबको युगलाई केवल शाहिरी ज्ञानको युगमात्र बनाउँन खोज्यौंभने सुन्दर तर मृत मानिसको जस्तै शिक्षा हुनेछ । जसले कुनै अर्थ राख्दैन । अब जिव प्लस आत्मा जिवात्मा सहितको शिक्षा, निती, नेपाल सरकारले अवलम्वन गर्न जरुरी छ । यसो भएको खण्डमा मात्र दिब्य चेतना सहितको मानव समुदायको परिकल्पना गर्न सकिन्छ ।
अब विद्यालय तह देखी विश्वविद्यालय तहसम्म दिब्य ज्ञान सहितको योग विश्वविद्यालयहरु ीसंगो देशभर लागु गर्नुपर्नेछ । एक प्रदेश एक योग विश्वविद्यालय स्थापनाका लागि नेपाल सरकारले यथासक्य चाँडो वैज्ञानिक र वस्तुनिष्ठ बजेटको व्यवस्था गरि कक्षा आररम्भ गर्नुपर्ने देखिन्छ । अनिमात्र स्वस्थ नेपाल, समृद्ध नेपालको परिकल्पना गर्न सकिन्छ । दिब्य ज्ञान र भौतिक ज्ञानको समयोजन भए विश्वभरका दिब्य चेत भएका मानिसहरुले नेपाललाई शैक्षिक गन्तव्य बनाउने कुरामा शंका गर्ने कुनै ठाउँ रहँदैन । आजका युवायुवती र हिजोका बुढापाकाहरुले कुनैपनि दर्शन वा सिद्धान्तको परिभाषा दिँदा अपुष्ट दिब्यज्ञान विनाको परिभाषा दिने गर्दथे, दिब्य ज्ञानलाई विर्सेर भौतिक ज्ञान वा बाहिरी ज्ञानको बढी भन्दा बढी प्रयोग हुन थाल्यो, जसका कारण मानव समुदायको सन्तुलन र पृथ्वीको पर्यावरणीय सन्तुलन बिग्रन गएको छ ।
त्यसो भएकाले नेपाल सरकारले चाँडो भन्दा चाँडो दिब्य ज्ञान र भौतिक ज्ञानको संयोजन भएको पाठ्यक्रम तयार गरि विद्यालय तह देखी विश्वविद्यालय तहसम्म लागु गर्न जरुरी छ । कर्णली प्रदेशको सन्दर्भमा भौतिक ज्ञान अर्थात प्राविधिक शिक्षालाई बढीभन्दा बढी जोड दिनुपर्ने देखिन्छ । विगतमा चेतना प्रवाह गर्ने र कसैको जिवनी पढ्ने शिक्षा हिजो सम्म सान्दाभिक थियो आज त्यो असान्दभिक सावित भईसकेको छ । यद्यपी यस्तो किसिमको शिक्षालाई अनिवार्य नगराई ऐक्षिक बनाउन आवश्यक देखिन्छ । नेपाल प्राकृतिक स्रोतसाधनका दृष्टिकोणले विश्वमानै अग्रस्थानमा छ । तर प्राकृतिक स्रोत साधनको वैज्ञानिक र समुचित दोहन गर्न सक्ने शिक्षा नितीको खाँचो छ । यस्तो किसिमको शिक्षा नितिलाई अवलम्वन गर्न सक्यौं भने मात्र हामी विश्व रंगमञ्चमा नेपालको शिक्षा नितीको औचित्यता प्रष्ट हुन जान्छ ।
नेपाल विश्वकै शिक्षाको दृष्टिकोणले अब्बल र पृथक राष्ट्र बन्नेछ । नेपालले दिब्य ज्ञान र भौतिक ज्ञान सिहतको पाठ्यक्रम लागु गरि शिक्षाको स्वरुपपनि जिवात्मा जस्तो बनाउनुपर्ने देखिनछ । अहिलेसम्म विश्वमा कहिँपनि भित्री ज्ञान अर्थात दिब्य ज्ञानरुपी विश्वविद्यालय विश्वमै स्थापना नभएकाले नेपालबाटै दिब्य विश्वविद्यालय स्थापना गरि नेपाललाई दिब्य ज्ञानकेन्द्रको गन्तब्य स्थान बनाएर विश्वको ध्यान नेपालमा आकृष्ट गराएर नेपाललाई दिब्यज्ञान र भौतिक ज्ञानको कुञ्ज बनाउन आवश्यक छ
–डम्बर बहादुर रावल
पूर्व क्याम्पस प्रमुख
रारा बहुमुखी क्याम्पस, मुगु
पूर्व क्याम्पस प्रमुख
रारा बहुमुखी क्याम्पस, मुगु
रामदेवि खड्का
साउन १४ मुगु
रेडपाण्डा कृषि सहकारी सस्था लिमिटेड मुगले ढुङ्गा लागी घाईते भएका छायाँनाथ रारा नगरपालीका १० मुर्मा गाउँमा हरि बहादुर रोकाया लाई १० हजार रुपैया नगद सहयोग गरेको छ ।
जिल्ला हुलाक कार्यालयमा कार्यरत हुलाकी छायाँनाथ रारा नगरपालिका ९ मुर्मा गाउँका हरिबहादुर रोकाया लाई १० हजार उपचार खर्चको लागी सहयोग गरिएको हो ।
सोमबार बिहान ८ बजे छायाँनाथ रारा नगरपालिकाबाट खत्याड गाउँपालिकामा हुलाक र्पुयाई फकिर्ने क्रममा छायाँनाथ रारा नगरपालिका ९ जेउडेमाथि पातीहाल्न भन्ने स्थानमा माथिबाट आएको ढुंगाले लागेर रोकाया घाईते भएका थिय ।
५० वर्षका रोकायाको ढुङ्गाले थिचि टाउको, छात्ती ढाड्मा गहिरो चोट लागेको छ । उनको अहिले कोहलपुरमा उपचार भईरहेको छ ।
घाईते रोकायाको उपचारका लागी १० हजार सहयोग गरिएको रेडपाण्डा कृषि सहकारी सस्था लिमिटे मुगुका अध्यक्ष तिलक बहादुर मल्लले बताए । रेडपाण्डा कृषि सहकारीका सस्थापक सेयर सदस्य समेत रहेका रोकाया लाई शिघ्र स्वास्थ लाभको कामाना गरी १० हजार सहगोग गरीएको अध्यक्ष मल्लको भनाई छ ।
आज एक कार्यक्रमका बिच कर्णाली प्रदेश सभा सदस्य झोवा बिकको हात बाट रोकायाका काका हस्तान्तण गरीएको छ । रकम हस्तान्तण कार्यक्रमा छायाँनाथ रारा नगरपालीका वडा नं ८ का अध्यक्ष कर्ण बहादुर रावल र ९ का वडा अध्यक्ष मणि चन्द्र रोकायको सहभागीता रहेको थियो ।
२०७६ साल श्रावण ८ गते, बुधबार
मोडलिङ क्षेत्रमा करिअर खोज्दै मुगु बाट काड्माडौ गरेकी यी सुन्दरी हुन्, जुनु आचार्य । मोडलिङ क्षेत्रमा छुट्टै पहिचान बनाउने उनको सपना छ । मुगुकी यी सुन्दरी काठमाडौंमा बसेर मोडलिङ क्षेत्रमा आफ्नो भविष्य खोज्दैछिन् ।
हजारौंको सपनाको शहर काठमाडौंमा हरेक मानिस आ आफ्नो क्षेत्रमा संघर्षरत हुन्छन् । त्यसमध्ये कति सफल हुन्छन् कति असफल ।मुगुको सोरु गाउँपालिका वडा नम्बर १० मा जन्मिएकी जुनु आफ्नो सपना साकार पार्न कत्तिको सफल हुन्छिन् त्या त समयले नै देखाउला ।
हालै उनले शुक्रकार साप्ताहिकको लागि फोटोशुट गरेकी छिन् । फोटोमा ओम नम शिवाय लेखिएको एउटा सानो पहेँलो कलरको कपडाले आफ्नो लाज छोपेकी छिन् उनले ।
तलपट्टि हरियो कलरको पहिरन देखिन्छ । उनले हातमा हरियो चुरा पनि लगाएकी छिन् । मेहन्दी भने देखिएको छैन । तस्विरमा साउन महिनाको झझल्को देख्न सकिन्छ ।
काठमाडौँलाइ कर्मथलो बनाएर आफ्नो भाग्य चम्काउन दैनिक हजारौ मानिस शहरीकरण हुदैछन । राजधानी काठमाडौँ शहर, सपनाको शहर जहा दैनिक हजारौ मानिस आफ्नो सपना साकार पार्न मेहनत र परिश्रम गरेर अगाडी बढ्छन, त्यसै सपना संग जोडिएको युवा पुस्ताको रोजाइ सिने संसार अर्थात रंगिन संसार मोडलिङ क्षेत्र अहिलेका युवा युवतीहरुको सर्बा्धिक रोजाइमा परेको क्षेत्र हो । त्यहि क्षेत्र लाई रोज्दै मुगु जिल्लाको सोरु गाउँपालीका १० वडा जन्म थलो भएकी मोडल जुनु आर्चाय कर्म थलो काड्माडौ बनाएर भविष्य खोज्दै छन ।
उनै आर्चायका ८ तस्विर हेर्नु होस
रामदेवि खड्का
जेठ ०७
जिल्ला स्वास्थ्य कार्यलयमा स्थायी बन्धायकरण परिवार नियोजन गर्ने सख्यामा बृद्धि भएको छ । विगतको बर्षको तुलानमा पछील्ला बर्ष हरुमा स्थायी बन्ध्याकरण गर्नेको सख्यामा बृद्धि भएकमे जिल्ला स्वास्थ्य कार्यलय मुगुले जनाएको छ ।
विगतका बर्षमा अशिक्षाले परिवार नियोजन गर्न नमान्ने स्थानीय आजभोली परिवार नियोजन गर्न स्वास्थ्य संस्थमा आउने परिवार नियोजन सुपरभाईजर दिपेन्द्र यादबले बताउनुभयो ।
उहाँका अनुसार गहेको बर्ष १०३ जनाले स्थायी बन्ध्याकरण परिवार नियोजन गरेका र ७ जना महिलाले मिनिल्याब गरेका बताएनुभयो । यो बर्षको अहिले सम्म ७२ जनाले स्थायी बन्ध्याकरण गरेका र १ जनाले मिनि ल्याब सेवा लिएका सुपरभाईजर यादबले जानकारीदिनुभयो ।
उहाँका अनुसार अझै धार्मिक अन्धबिश्वासले लामा समुदायले भन्ने परिवार नियोजन गर्न मान्दैन उनिहरुले अस्थायी साधनको प्रयोग कण्डम, डिपो लगायतका प्रयोग गर्ने गरेकका सुपरभाईजर यादबको भनाई छ ।
हरि लाल नेपाली
जेठ ०७ मुगु
छायाँनाथ रारा नगरपालीका भित्र रहेका गाउँ गाउँमा योग शिवर सञ्चालन गरीएको छ । सकरात्मक स्वस्थ समाज निमार्ण गर्ने उदेश्यका साथ नगरपालीकाका बिभिन्न गाउँ बस्तीमा योगशिविर सञ्चालन गरीएको हो ।
छायाँनाथ रारा नगरपालीकाको आर्थिक सहयोग तथा पतंजली योग समितिको आयोजनामा छायाँनाथ रारा नगरपालीका भित्र रहेका २७ वटा गाउँमा योग शिविर सञ्चालाज गरिएको छ ।
आईतबार बाट शुरु भएको योग शिविरमा ९ जना योग शिवर परिचालीत भएका पतंजली योग समिति मुगुले जनाएको छ ।
योगाले दिर्ग रोगी दम, बल्ड प्रेरस, मुटु रोग क्यान्सर जस्ता रोग नियमित योगाले सन्चो हुने भएकाले योगामा आई स्वास्थय लाभ लिन पतंजली योग समितिमा अध्यक्ष जय बहादुर मल्लले आग्रह गर्नुभयो ।
उहाँका अनुसार मुगुमा नियमित योगा भईरहेको बताउदै यस बाट गाउँमा स्थानीयले पनी लाभ लिइयोस भन्ने उदेश्यले नगरपालीकाका गाउँ गाउँमा योगा शिविर सञ्चालन गरीएको बताउनु भयो ।
एक गाउँमा तिन दिन सम्म योगा सञ्चालन गरीने र आगमी असार २० गते सम्म यो कार्यक्रम लाई निरन्ता दिईने पतंजली योग समिति मुगुले जनाएको छ ।
खड्क सुनार
जेठ ०७ मुगु
मुगुमा निर्माणाधीन ५० शय्याको जिल्ला अस्पतालको निर्माण कार्य अन्तिम चरणमा पुगेको छ । कोरियाली सहयोग नियोग ९कोइका०को २५ करोड रुपैयाँ आर्थिक सहयोगमा निर्माणाधीन भवनको करिब ९५ प्रतिशत काम पूरा भएको जिल्ला अस्पताल मुगुले जनाएको छ ।
२०७३ साउन अन्तिम सातादेखि निर्माण कार्य थलिएको अस्पताल भवनको रंगरोगन गर्ने काम मात्र बाँकी रहेको छ। लुम्बिनी बिल्डर्सले निर्माण कार्यको जिम्मा लिइएको भवनको स्ट्रक्चरको काम सम्पन्न भइसकेको छ भने भित्री भागको फिनिसिङ, रंगरोगन, पर्खाल, पानी ट्यांकीलगायत काम धमाधम भइरहेको छ।
कोइकाका कन्ट्रक्सन इन्जिनियर मक्रबहादुर स्वाँर अनुसार २०७६ वैशाखभित्र सम्पन्न गर्ने लक्ष्यसहित निर्माणको काम भए पनि सडक बन्द, सामना ढुवानीमा समस्याका कारण पुस मसान्तमा मात्र निर्माण कार्य सकिने छ ।
अस्पातल भवन तीनतले र ६० कोठा रहेको छ। अस्पताल अपाङ्गमैत्री, पर्याप्त शौचालय, बगैंचा र पर्याप्त पार्किङ सुविधासहितको भवन रहेको कोइकाले जनाएको छ। अस्पताल भवन निर्माणपछि शल्यक्रिया र जटिल प्रकारका रोगको उपचार जिल्लामै गर्ने जिल्ला अस्पताल मुगुले जनाएको छ। कोइकाका अनुसार अस्पताल भवन भूकम्पप्रतिरोधी हुनेछ ।
अस्पताल भवन निर्माणपछि २० करोड रुपैयाँ बराबरको उपकरण राखिने जनाइएको छ। एक्सरे, भिडियो एक्सरे, ल्याबलगायत मुगुमै जटिल रोगको शल्यकृया गर्ने व्यवस्थासहित उपकरण खरिद गरी अस्पताललाई हस्तान्तण गरिने कोइकाले जनाएको छ।
भवन अभावमा बिरामीको बिचल्ली
जिल्ला अस्पताल मुगुमा भवन अभाव हुँदा एकै कोठामा बिरामीले खचाखच छ। एक कोठामा २० जनाभन्दा बढी बिरामी राखिएको छ। पुरानो भौतिक संरचना भत्काई नयाँ भवन बन्दै गरेकाले एकै कोठामा बिरामी राख्नुको विकल्प नभएको जिल्ला अस्पताल मुगुका मेडिकल अधिकृत डबलबहादुर मल्लले बताए।
यसअघि अस्पतालमा १५ शय्याको रहे पनि स्तरोन्नति गरी ५० शय्याको बनाउने पहल गरिरहेको जिल्ला अस्पताल व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष पारसमणि मल्लले बताए।
रामदेवि खड्का
जेठ ०६ मुगु
जेठ ०६ मुगु
नेपाली काग्रेश केन्दीय कार्यलयको अभियान अन्तरगत मुगु काग्रेशले पनी जन जागरण अभियाको सुरुवात गरेको छ । नेपाली काग्रेश मुगुले पहिलो चरणको अभियान अन्तरगत गहेको बैशाख २७ गते बाट जागरण अभियाको शुरुवाती गरहेको हो ।
नेपाली कागे्रश मुगुले सरकारका काण्डै काण्ड लिएर गाउँ गाउँमा जागरण अभियान गरीरहेको छ । देशभर एक साथ ‘हिमाल, पहाड, तराई मधेश नेपाली काङ्ग्रेस राष्ट्रिय जागरण अभियान’ अन्तरगत मुगुका गाउँ गाउँमा काग्रशले कार्यक्रम गदै छ ।
सबै जिल्ला, क्षेत्र, गाउँ नगर, वडा र टोलसम्म विस्तारित हुने जागरण अभियान अन्तरगत नेपाली काग्रेश मुगुले पनी अभियान लाई तिव्र रुपमा अगाडी बढाएको नेपाली काग्रेश मुगुले जनाएको छ ।अभियान अवधिभर वर्तमान सरकारले जनता लाई फैलाएको हावादारी गफ
र सुन काण्ड, वाईडवडी काण्ड निर्मला हत्या काण्ड जग्गा प्रकरण काण्ड लगायतका बारेमा जनता लाई सुशुचित गरी देश उदो गति तिर लागेको जानकारी गराउदै अभियान अगाढी बढाउने नेपाली काग्रेश मुगुका उप सभापती खगेन्द्र बहादुर मल्ले बताए ।
उनका अनुसार नेपाली काग्रेश मुगुले जिल्ला कार्यसमितिका सम्पुर्ण पदधिकारी लाई आ आप्नो स्थानीय तहमा परिचालीत गरेर घरदैलो अभियान , सहित परिवार भेटघाट, जेष्ठ नागरीक भेटघाट लगायत सरकार बिरुद्ध खबरदारी काण्डै काण्डका बारेमा जनता लाई शुसुचित गरीरहेका मल्लको भनाई छ ।
जागरण अभियान अन्तरगत जेठ ५ गते मुगुमकामरोगं गाउँपालीको पुलुमा भब्य कार्यक्रम गरीएको छ भने ।जेठ १५गते सोरु गाउँपालीकाको कालैमा जेठ १८ गते खत्याड गाउँपालीकाको माथचौरमा र जेठ २५गते मुगु सदरमुकमा गमगढीमा भब्य समारोग गरी वर्तमान सरकारको खबरदारी गरी अधिनायक वाद सरकारका क्रियाकलापका बारेमा जनता लाई सुशुचित गरीने नेपाली काग्रेश मुगुले जनाएको छ ।
अभियानले पार्टीको महासमिति बैठकबाट पारित नीति, कार्यक्रम र संशोधित विधानबारे पार्टीको स्थानीय तहसम्म सुसूचित गर्ने, पार्टीमा एकता तथा सुदृढीकरणका गतिविधि अघि बढाउने र काङ्ग्रेसको नेतृत्वमा मुलुकले हासिल गरेका राजनैतिक उपलब्धि एवं समृद्धिको सम्प्रेषण गर्नेलगायत उद्देश्य राखेको छ । तीन चरणमा हुने अभियानको प्रथम चरण गहेको वैशाख २५ गते प्रारम्भ भई आगामी जेठ २५ गते समापन हुनेछ ।
त्यस्तै दोस्रो चरण भदौ २४ गते (बिपी जयन्ती) दिन प्रारम्भ भई असोज ७ गते समापन हुने भने तेस्रो चरण पुस ७ गते प्रारम्भ भई पुस १६ गते (मेलमिलाप दिवस) समापन हुने उनले नेपाली काग्रेशले जनाएको छ । प्रथम चरण ७७ जिल्लामा, दोस्रो चरण ३३० प्रदेश निर्वाचन क्षेत्रमा र तेस्रो चरण ७५३ स्थानीय तहमा हुनेछ कार्यक्रम तालिका छ ।
हरिलाल नेपाली
जेठ ०६ मुगु
जिल्ला प्रहरी कार्यलय मुगुको नयाँ निमार्ण हुन लागेको भवनको शिल्यानस गरिएको छ । कणाली प्रदेश प्रहरी प्रमुख महेश विक्रम शाहाद्धारा सोमबार भवनको शिल्यानस गरिएको हो ।
कर्णाली प्रदेश सरकारको २ करोड ६५ लाख ८९ हजार ५ सय ३७ लागतामा १९ कोठाको नयाँ भवन निमार्ण गरिने जिल्ला प्रहरी कार्यलय मुगुले जनाएको छ ।
कणार्ली प्रदेशका १४ वटा स्थानमा प्रहरी भवन र युनिट यो बर्ष बाट निमार्ण कार्य अगाडी बढ्ेका कणार्ली प्रदेश प्रहरी प्रमुख शाहाले जानकारी दिनुभयो ।
शिल्यानश कार्यक्रम बोल्दै प्रदेश प्रहरी प्रमुख शाहाले देशमा तिन तहको सरका गठन भएको छ । देश संघिय संरचनामा गहेकाले जनप्रनिधि पनी राष्टसेवक भएको बताउनुभयो । एक राष्टसेबकले अर्को राष्ट सेवक लाई भवन निमार्ण देखी अन्य संरचना निमार्णमा सहयोग गर्न अनुरोध समेत गरेका छन ।
प्रहरी लाई पनी अपराध , अनुसन्धानको काममा कटीबद्ध भएर लाग्नु निर्देशन दिनुभएको छ । समाजमा हुने अपराधिक क्रियकलाप लाई नियन्तत्रण गर्नमा प्रहरीले रात्त दिन नभरी खट्न निदेशन दिएका छन ।
रारा रैवार सम्वाददाता
चैत २२ मुगु
मुगु यहाँका बिभिन्न गाउँबस्तीमा सुरक्षित गर्भपन सम्बन्धि सडक नाटक पछुतो प्रर्दशन गरीएको छ । असुरक्षित गर्भपन बढ्दै धेरैको अकालमा ज्यान गहेकाल त्यसकोे रोगथाम गर्न टेवा पुगोस तथा सुरक्षित गर्भपतनका बारेमा स्थानीय लाई जानकारी होस भन्ने उदेश्यले नाटक प्रर्दशन गरिएको हो ।
कर्णाली नाट्य समुहको आयोजना तथा आईपास नेपालको आर्थिक सहयोग र कर्णाली गरिब न्युनिकरण तथा बिकास मञ्च प्एब्म्ँ सहजिकरणमा नाटक प्रदर्शन गरिएको थियो ।
स्थानीय नागरिक एवम् सिमान्तकृत बर्ग लक्षित बर्ग गर्भवती महिला एकल महिला लगायत सबै स्थानीय हरु अन्र्तगत पर्ने समुदायका बिभिन्न क्षेत्रका नागरिकहरुलाई सुरक्षित गर्भपनन गराउनु पर्छ सुरक्षित गर्भपन गराउन स्वास्थ्य सस्था जानु पर्छ भन्ने सन्देश नाटकमार्फत स्थानियलाई जानकारी गराईएको कर्णाली नाट्य समुह मुगुले जनाएको छ ।
मुगुमा बढ्दो असुरक्षित गर्भपन संगै घरायसि औषधिले धेरैको अकाल ज्यान गहेकाले यस्को रोगथाम गर्न र सुरक्षित गर्भपनका बारेमा जानकारी होस भन्ने उदेश्यले नाटक प्रर्दश आबश्य देखिएकाले सुरक्षित गर्भपनका बारेमा नाटक पछुतो प्रर्दशन गरीएको छ ।
मगलबार छायाँनाथ रारा नगरपालीकाको १३ वडा रुगा बुधबार मुगु सदरमुकाम गमगढी तथा बिहिबार नगरपालीकाकै ११ रोवाका बिभिन्न वस्तीमा सडक नाटक प्रर्दशन गरीएको कर्णाली नाट्य समुहका संयोजक गगन बहादुर बुढाले बताउनुभयो ।
सडक नाटक हेर्न आएका सहभागीले सुरक्षित गर्भपनका बारेमा जान्न बुझन पाएका थिएनौ आज प्रर्दशन गरीएको नाटक बाट धेरै जान्न बुझन पाएको बताएका छन । यस्ता कार्यक्रम सडक नाटक मार्फत अझै धेरै गर्नुपर्ने स्थानीयको भनाई छ । मुगुमा ईच्छा विपरित कसैको गर्भ रहेमा घरायसि औषिधिको प्रयोगमा सिसा पिसेर खाने, गहतको झोल खाने लगायत जडीबुटीको प्रयोग गर्न गर्छन ।
जसका कारण धेरैको अकालमा मृत्यु समेत हुन पुगेको कर्णाली गरिब न्युनिकरण तथा बिकास मञ्च प्एब्म्ँ कार्यकारी निर्देशक शिबचन्द कार्काीले बताए । उनका अनुसार सुरक्षित गर्भपनका बारेमा जनचेतना फैलाउन र यस्को रोगथाम गर्न सडक नाटक आबश्यक देखिएकाले सडक नाटक मार्फत स्थानीय लाई जानकारी दिईने कार्काीको भनाई छ ।
रारा रैवार सम्वाददाता
चैत १८ मुगु
जिल्ला कृषि बिकास बैक मुगुको ३७ लाख कर्जा अशुली गर्न समस्या भएको छ । २०७० साल देखि स्वरोजगार कर्जा र नियमित कर्जागरी ३७ लाख कर्जा अशुली गर्न समस्या भएको जिल्ला कृषि बिकास बैङक मुगु शाखाले जनाएको छ ।
४१ जना संग स्वरोजगार कर्जा र १० जना संग नियमित कर्जा गरी ५१ जना ग्राहक बाट कर्जा सवा ब्याज अशुली गर्न समस्या भएको जिल्ला कृषि बिकास बैङ्गक मुगु शाखाका प्रवन्धक जनक बहादुर शाहीले बताउनुभयो ।
उहाँका अनुसार बारम्बार ग्राहकहरु लाई मौखिक र लिखित जानकारी संगै ताकेता गर्दा पनी ग्राहकले नसुनेको जस्तै गरेको बताउनुभयो । एक हप्ता भित्र सवा ब्याज नबुझाएका धितो लिलाम गरीने कृषि बिकास बैक मुगुले जनाएको छ ।












































